Wettelijk opzegtermijn werknemers en werkgevers (2026)

Je baan opzeggen of afscheid nemen van een werknemer. Het hoort er soms bij. Wanneer moet je dat aankondigen en welke regels gelden er? De wettelijke opzegtermijn geeft houvast voor werkgevers én werknemers. In deze gids lees je wat je in 2026 moet weten.

Wat is de wettelijke opzegtermijn?

De wettelijke opzegtermijn is de minimale periode tussen het moment dat je opzegt en de daadwerkelijke einddatum van het dienstverband. Die periode voorkomt dat een vertrek te abrupt gaat. Je krijgt tijd om werk over te dragen, een vervanger te zoeken, of je volgende stap te regelen.

Voor werknemers is de wettelijke opzegtermijn in de basis één kalendermaand. Voor werkgevers geldt. Hoe langer iemand in dienst is, hoe langer de opzegtermijn. In een cao of arbeidsovereenkomst kunnen afwijkende afspraken staan. Controleer dat altijd.

Waarom is de wettelijke opzegtermijn belangrijk?

De opzegtermijn zorgt voor rust en voorspelbaarheid. Werkgevers krijgen tijd om de continuïteit te borgen. Werknemers krijgen tijd om een overstap te regelen en inkomsten niet plots te verliezen. Dit voorkomt ook veel gedoe achteraf.

Factoren die de opzegtermijn beïnvloeden

De duur hangt vooral af van drie dingen. Het type contract, de duur van het dienstverband en afspraken in je cao of arbeidsovereenkomst. Bij een vast contract zijn de wettelijke termijnen duidelijk. Bij een tijdelijk contract geldt vaak dat je niet tussentijds kunt opzeggen, tenzij dat schriftelijk is afgesproken.

Hoe werkt opzeggen in de praktijk?

Wil je als werknemer stoppen, of wil je als werkgever het contract beëindigen? Dan helpt dit stappenplan om het netjes te doen.

1. Gesprek

Een gesprek is niet altijd verplicht, maar bijna altijd verstandig. Leg uit wat je besluit is en bespreek meteen de beoogde einddatum. Dat voorkomt misverstanden en onnodige spanning.

2. Schriftelijk opzeggen

Zeg altijd schriftelijk op. Dat kan per brief of per e-mail, zolang duidelijk is wie opzegt, per wanneer, en op welke datum de opzegging is gedaan. Een aangetekende brief is extra veilig als je discussie verwacht, maar is niet in alle situaties verplicht.

3. Einddatum en overdracht

De opzegtermijn loopt vaak tot het einde van de maand. Dat betekent dat je einddatum meestal op de laatste dag van een maand valt. Gebruik de opzegtermijn om werk over te dragen, afspraken vast te leggen en de eindafrekening te checken.

Opzegtermijn bij tijdelijk contract en proeftijd

Tijdelijk contract

Een tijdelijk contract heeft een einddatum en loopt in principe door tot die datum. Tussentijds opzeggen kan alleen als dat schriftelijk is afgesproken. Bijvoorbeeld via een tussentijds opzegbeding in je contract of via de cao. Staat dat er niet, dan kan tussentijds stoppen alleen als jullie samen afspraken maken en dit schriftelijk vastleggen.

Proeftijd

Tijdens een geldige proeftijd mogen werkgever en werknemer meestal per direct stoppen. Er geldt dan geen opzegtermijn. Zeg dit bij voorkeur wel schriftelijk op, zodat er geen discussie ontstaat over de datum.

Wettelijke opzegtermijn werknemer

De wettelijke opzegtermijn voor werknemers is in de basis één kalendermaand. Vaak geldt. Je zegt op vóór de eerste van de maand. Dan eindigt je dienstverband aan het einde van die volgende maand. In je arbeidsovereenkomst of cao kan een langere opzegtermijn staan. Dit moet schriftelijk zijn afgesproken.

Wettelijke opzegtermijn werkgever

Voor werkgevers hangt de wettelijke opzegtermijn af van de duur van het dienstverband. Dit is de standaard situatie in Nederland in 2026.

Samengevat geldt meestal dit schema voor werkgevers. Korter dan 5 jaar in dienst. 1 maand. Tussen 5 en 10 jaar. 2 maanden. Tussen 10 en 15 jaar. 3 maanden. 15 jaar of langer. 4 maanden.

Cao of geen cao?

Een cao kan afwijken van de wettelijke opzegtermijnen. Dat gebeurt bijvoorbeeld bij verkorting of bij andere afspraken over de einddatum. Staat er niets in een cao of in je arbeidsovereenkomst, dan gelden de wettelijke termijnen automatisch.

Wanneer kan de opzegtermijn aangepast worden?

Afspraken over een andere opzegtermijn zijn mogelijk, maar dat moet wel kloppen. Een langere opzegtermijn voor de werknemer moet schriftelijk worden afgesproken en kent een maximum. Vaak geldt ook dat de opzegtermijn van de werkgever dan minimaal het dubbele moet zijn, tenzij een cao anders regelt.

Leg wijzigingen altijd schriftelijk vast. Zo voorkom je discussies over de einddatum en de eindafrekening.

Gevolgen van het niet nakomen van de opzegtermijn

Houd je je niet aan de opzegtermijn, dan kan dat geld kosten. Een werknemer die te vroeg vertrekt kan in sommige situaties schadeplichtig zijn. Een werkgever die te kort opzegt kan loon moeten doorbetalen over de periode die had moeten worden aangehouden. Dit soort situaties lopen snel op, dus check de regels en leg afspraken vast.

Onderhandelen over de opzegtermijn

Soms willen beide partijen een snellere of juist langere overdracht. Dat kan, als jullie het samen eens zijn en het schriftelijk vastleggen. Denk aan een kortere opzegtermijn met vrijstelling van werk, of juist een maand extra om projecten netjes af te ronden.

Een nieuwe weg inslaan. Ontslag nemen en werknemers ontslaan

Besluit je als werknemer om te vertrekken, of moet je als werkgever afscheid nemen van iemand? Dan helpt het om het proces strak en respectvol te houden. In dit hoofdstuk lees je de hoofdlijnen. Bekijk ook het artikel over werknemer ontslaan voor de stappen en aandachtspunten.

Ontslag nemen

Misschien heb je een nieuwe kans gevonden, is je situatie veranderd, of ben je toe aan iets nieuws. Zodra je besluit vaststaat, pak het dan zo aan.

1. Plan een gesprek. Vertel het persoonlijk, rustig en duidelijk.

2. Bevestig schriftelijk. Stuur een korte bevestiging met je gewenste einddatum. Een voorbeeld van een ontslagbrief kan helpen.

3. Regel de overdracht. Documenteer lopende zaken, draag werk over en rond netjes af.

Een werknemer ontslaan

Voor werkgevers is ontslag vaak gevoelig. Handel zorgvuldig en volg de juiste route. Verzamel feiten, voer gesprekken, leg dossiervorming vast waar nodig, en check welke procedure past. Denk aan UWV, kantonrechter of een vaststellingsovereenkomst. De opzegtermijn is één onderdeel. De route en voorwaarden zijn minstens zo belangrijk.

Conclusie. Een nieuw hoofdstuk beginnen

Ontslag nemen of afscheid nemen van een medewerker blijft spannend. Juist daarom helpt het dat de opzegtermijnen duidelijk zijn. Ze geven ruimte om netjes af te ronden en de overgang soepel te maken. Check je contract en cao, zeg schriftelijk op en spreek de einddatum expliciet af. Dat scheelt gedoe, nu én later.